ਹਾਂਸੀ (ਦਿਨਕਰ ਗਾਵੜੀ):- ਹਾਂਸੀ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਸੈਕਿੰਡ ਹੈਂਡ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਸਮੇਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਲਈ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਵਿੱਚ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਲਈ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੇ ਮਦਰਬੋਰਡ, ਸਟੋਰੇਜ ਚਿੱਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਕਨੀਕੀ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਮੋਬਾਈਲ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਡਾਟਾ, ਤਸਵੀਰਾਂ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼, ਆਧਾਰ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਡਾਟਾ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਐਸ.ਪੀ. ਹਾਂਸੀ ਵੱਲੋਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼:


  1. ਪੁਰਾਣਾ ਜਾਂ ਸੈਕਿੰਡ ਹੈਂਡ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਖਰੀਦਣ ਸਮੇਂ ਵਿਕਰੇਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪਤਾ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਂਚੋ।
  2. ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਖਰੀਦਣ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਬਿੱਲ, ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਦੀ ਰਸੀਦ ਅਤੇ ਵਿਕਰੇਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ।
  3. ਬਿਨਾਂ ਬਿੱਲ ਅਤੇ ਵੈਧ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰਾਂ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਨਾ ਕਰੋ।
  4. ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਵੇਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਵੀਡੀਓ, ਸੰਪਰਕ ਨੰਬਰ, ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿੱਜੀ ਡਾਟਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਿਟਾ ਦਿਓ।
  5. ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਵੇਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਫੈਕਟਰੀ ਰੀਸੈੱਟ ਕਰੋ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਈ-ਮੇਲ, ਕਲਾਊਡ ਅਕਾਊਂਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿੱਜੀ ਖਾਤੇ ਹਟਾ ਦਿਓ।
  6. ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੇ ਪੁਰਜ਼ੇ, ਮਦਰਬੋਰਡ ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਚਿੱਪ ਅਣਜਾਣ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਜਾਂ ਕਬਾੜ ਵਿਕਰੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
  7. ਮੋਬਾਈਲ ਰਿਪੇਅਰਿੰਗ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਹਰ ਮੋਬਾਈਲ ਦਾ ਢੁਕਵਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਤੇ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ।
  8. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕੀ ਵਿਅਕਤੀ, ਦੁਕਾਨ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੋ।

ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਜ਼ਰੂਰੀ

ਪੁਲਿਸ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਠੱਗੀ ਦੇ ਨਵੇਂ-ਨਵੇਂ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਗਲਤ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣਜਾਣ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਝਾਂਸੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਆਓ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਮੋਬਾਈਲ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ, ਰਿਪੇਅਰਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਕਬਾੜ ਵਿਕਰੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ਦਾ ਢੁਕਵਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ੱਕੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਤੁਰੰਤ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦੇਣ।